*صالح اسکندری

 بانک های خصوصی روز به روز ثروتمند تر می شوند و شعبات پر زرق و برق خود را در خیابان ها و اماکن گرانقیمت شهرها یکی پس از دیگری افتتاح می کنند و دولت جدید نیز دلخوش به خصوصی سازی اقتصادی به مدیران عامل این بانک ها مدال مسئولیت های دولتی کلان می دهد.ژنرالهایی که شمشیرهای آخته خود را در نبرد اقتصادی با دشمن حتی از نیام هم درنیاوردند و فقط به حاشیه بالای سود خود در داخل و حتی خارج از کشور می اندیشند.
فلسفه اصلی خصوصی سازی در اقتصاد ایران ایجاد زمینه ها و انگیزه های رقابت برای کاهش هزینه های تولید و افزایش کیفی و کمی محصولات است. بر این اساس بانک های خصوصی در کنار بانک های دولتی وارد چرخه پولی کشور شدند تا هزینه پول را پایین بیاورند. اصلا بنای رقابت بانک های خصوصی با بانک های دولتی کاهش هزینه های پول اعم از نرخ سود و یا نرخ بهره بود.
در واقع بانک های خصوصی در اغلب کشورهای پیشرفته با واسطه گری مالی و اخذ حداقلی از کارمزد و یا حداکثر نرخ معقولی از آن زمینه های کاهش هزینه های پول را ایجاد می کنند. اما در ایران بانک های خصوصی به جای واسطه گری مالی به بنگاه هایی برای کاسبی مالی تبدیل شده اند.
بانک های خصوصی مثل یک سرمایه گذار بخش خصوصی با پول های مردم وارد عرصه های اقتصادی می شوند و حتی در پریشان حالی های اقتصاد اقدام به سوداگری می کنند.تمایل بانک های خصوصی به حضور در واسطه گری های بازرگانی یا خدماتی و فقدان اهتمام لازم برای مشارکت در بخشهای صنعتی و کشاورزی مشکل را به مراتب پیچیده می کند.
آیا کسی می تواند منکر نقش برخی بانک های خصوصی در نابسامانی ارز و سکه شود؟ آیا اسناد موجود در خصوص دخالت برخی بانک های خصوصی در نابسامانی بازار مسکن قابل انکار است؟ بانکی که می تواند بیش از 30 درصد به سپرده گذاران خود سود بدهد آیا صرفا مشغول واسطه گری مالی و اکتساب نرخ معقولی از کارمزد است؟  یا اینکه روی نرخ ارز و سکه هایی که از بازار جمع آوری کرده، حساب باز کرده است.
حجت الاسلام والمسلمین روحانی در اثنای تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری  یکی از منتقدین نرخ دستوری ارز بود. حال چه اتفاقی افتاده است که رئیس کل بانک مرکزی در اتاق بازرگانی دستوری در خصوص نرخ ارز صادر می کند و مانع از پایین آمدن طبیعی قیمت ارز در بازار می شود. مگر دولت ییش از نرخ مبادله ای ارز را در بازار می فروشد؟ مگر دولت نمی خواست ارزش پول ملی را تقویت کنید و قدرت خرید مردم را ارتقا دهد؟ با بالا نگه داشتن قیمت ارز آیا این هدف مهم محقق می شود و یا اینکه این شائبه به وجود می آید که منافع برخی بانک های خصوصی که دارای ذخایر ارزی هستند با پایین آمدن نرخ ارز به خطر می افتد!چه کسانی در قفای برخی بانک های خصوصی قرار دارند و زدو بند منافع آنها چگونه است؟
مآلا باید گفت خصوصی سازی اقتصادی در تمام حوزه ها عنوانی پرطمطراق و دلفریب اما در عین حال شمشیری دو لبه است.خصوصی سازی اگر به خوبی مدیریت شود می تواند ضمن رشد تولید ناخالص ملی، کاهش ریسک پذیری سرمایه گذاری ، شفافیت اقتصادی و ... زمینه های پیشرفت کشور و تحقق سیاست های کلی اصل 44 قانون اساسی را فراهم نماید اما اگر ریلگذاری مناسبی برای آن صورت نپذیرد قطار اقتصاد و حتی امنیت کشور را به گردنه ای می برد که راهزنان و غارتگران انتظار آن را می کشند.
مدیریت،  نظارت و کنترل روند تمرکز منابع و امکانات واگذار شده در دست برخی اشخاص که ممکن است از کمترین التزام لازم به نظام و انقلاب برخوردار باشند،  یک ضرورت جدی است.عملکرد برخی بانک های خصوصی یک شاهد مثال و زنگ خطری است که در مسیر خصوصی سازی به صدا درآمده است.از این رو پیشنهاد می شود یک کمیته استراتژیک غیر دولتی در کنار سازمان خصوصی سازی به عنوان مغز سیستم واگذاری ها با اختیارات و مسئولیت های مشخص بر روند های کلی خصوصی سازی و سمت و سودهی آن مدیریت و نظارت داشته باشد و به تمام حرف و حدیث ها و همچنین نگرانی های موجه پایان دهد.