ما در حال حاضر در میان بدترین سقوط نفت در دهه‌های اخیر هستیم. صنعت نفت از سال 1999 چنین وضعی را به خود ندیده بود. با عقبگرد قیمت به پایین‌تر از بشکه‌ای 40 دلار، شرکت‌ها مجبور به کاهش شدید فعالیت‌های حفاری شده‌اند و هزاران شغل نیز در این بحبوحه کاسته شد.
به گزارش اقتصادنیوز به نقل از بخش‌مالی یاهو، مصرف‌کنندگان وضعیت بسیار خوشایندی دارند. قیمت متوسط بنزین در آمریکا در ادامه سال جاری ممکن است برای اولین بار از سال 2009 به زیر دو دلار به ازای هر گالن برسد. این اتفاق موجب رونق فروش خودرو به ویژه خودروهای سنگین و ماشین‌های اسپرت خواهد شد. این اتفاق برای مصرف‌کننده بسیار عالی و برای تولیدکننده به شدت وحشتناک خواهد بود.
 
کاهش تولید به عنوان یک مانع بزرگ 
بزرگترین مقصر این سقوط نفتی که از اواسط سال 2014 شروع شد رشد عظیم تولیدات نفت شیل آمریکا بود. میزان تولید در آمریکا برای سه سال متوالی در حدود یک میلیون بشکه در روز افزایش یافت و بازار به این راحتی‌ها نمی‌تواند سرعت فوق‌العاده خطرناک رشد تولید را جذب کند.

قیمت‌ها از بشکه‌ای 100 دلار در جولای 2014 به کمتر از 45 دلار در اوایل سال 2015 رسیده است. 
قیمت نفت خام
 
 گل سر سبد مشکلات بازار نفت، تصمیم شگفت‌انگیز اوپک (به رهبری عربستان) برای افزایش تولید خود برای حفظ سهم بازار در مقابل تولیدکنندگان آمریکا بوده است. استراتژی اوپک به خوبی کار کرد و حالا محصولات آمریکا کم شده و فعالیت‌های حفاری به حداقل رسیده است و تولید روزانه 500 هزار بشکه در روز کاهش داشته است.
 
تولید نفت خام آمریکا ( هزار بشکه در روز)
 
ولی قیمت‌های پایین اثر خود را روی کارتل نیز گذاشته است، وضع هر یک از اعضای این گروه بدتر از دیگری است. عربستان ممکن است در یک جایگاه نسبتا مطمئن با آب و هوایی طوفانی ببیند، ولی کشورهایی نظیر ونزوئلا، نیجریه و لیبی در حال مشاهده نابودی اقتصاد خود هستند چرا که برای حفظ میزان تولید و درآمد به شدت کمتر دست و پنجه نرم می‌کنند. 
 
بالارفتن سرسام‌آور تقاضا
در زمانی که عرضه با مشکلاتی مواجه است، تقاضا در مسیر دیگر به کار خود ادامه می‌دهد. بر اساس گزارش آژانس بین‌المللی انرژی، میزان مصرف به 1.8 میلیون بشکه در روز برای سال جاری افزایش یافته که بیشترین سرعت رشد در پنج سال اخیر است.

رشد میزان تقاضا
 
این موضوع موجب تعجب افرادی شد که انتظار داشتند کندی اقتصاد چین اثرات منفی شدیدتری روی تقاضا داشته باشد. نمودارها نشان می‌دهد که مزایای قیمت‌های پایین روی تقاضا بیش از اثر منفی رکود در چین یا دیگر بازارهای در حال ظهور بوده است.

تا زمانی که قیمت‌ها پایین بماند، دلیلی برای کاهش زود هنگام میزان تقاضا وجود ندارد. میزان فروش خودرو در آمریکا رکورد تازه‌ای را به ثبت رساند و کامیون‌ها و خودروهای جدید خریداری شده در سال جاری برای مدت‌ها در جاده‌ها باقی خواهد ماند.
 
اوج‌گیری مجدد قیمت‌ها
اگر چشم انداز عرضه و تقاضا رو به رشد است، چرا قیمت‌ها تاکنون مجددا افزایش نیافته‌اند؟ دلیل جایگاه قیمتی کنونی، ادامه داشتن پیشی‌گرفتن میزان عرضه از تقاضاست. رشد بزرگ 2.5 میلیون بشکه‌ای در میزان تولیدات اوپک از اواسط سال گذشته -به‌ویژه در عربستان و عراق- باعث فزونی گرفتن سرعت عرضه از تقاضا شده است.
 
تولید نفت عربستان سعودی (هزار بشکه در روز)

 تولید نفت عراق ( هزار بشکه در روز)

 

ولی با شیب موجود در تولیدات کنونی اوپک، کارتل به شدت اشباع به نظر می‌رسد. در حالی‌که تولید نفت شیل آمریکا کاهش یافته، عرضه جهانی شیبی نزولی را تجربه می‌کند.

اگر در سال 2016 میزان تقاضا  1.5 میلیون بشکه در روز دیگر افزایش یابد، در نهایت بازار نفت می‌تواند با کسری مواجه شده، سطح مخازن نفتی پایین آمده و قیمت‌ها مجددا اوج بگیرند.

آژانس بین‌المللی انرژی انتظار دارد که تقاضا در نیمه دوم سال آینده از عرضه پیشی بگیرد. اگر این اتفاق بیفتد، قیمت‌ها به اندازه کافی بالا می‌رود تا سرمایه‌گذاری‌های جدید در چاه‌های نفت توسعه یابد.

گروه انرژی پیرا، که به دلیل پیش‌بینی‌هایش به شدت مورد توجه قرار گرفته است، اعلام کرد که 9 ماه طول خواهد کشید تا شرکت‌های آمریکایی تولیدات جدید و سودآور حفاری ایجاد کنند.

محدوده وسیعی از نظرات تحلیلگران وجود دارد در مورد اینکه چه قیمتی برای تشویق شرکت‌های آمریکایی برای سرمایه‌گذاری روی چاه‌های جدید مورد نیاز خواهد بود. پیرا اعلام کرد که رسیدن قیمت نفت به 70 دلار در انتهای سال 2016 موجب تشویق تولیدکنندگان به حفاری خواهد شد. این امر می‌تواند موجب رشد عظیم 75 درصدی قیمت نفت از سطح 40 دلاری کنونی خواهد شد.
 
خطرات تهدیدکننده چشم‌انداز
بدون تردید، هیچ پیش‌بینی‌ای بدون خطر نخواهد بود. در حالی که زیربناها برای فرستادن قیمت نفت از مقدار کنونی در سال جاری آماده هستند، اگر میزان تقاضا به دلیل رشد اقتصادی ضعیف جهانی کمتر از حد انتظار باشد می‌تواند موجب نقش بر آب شدن این چشم‌انداز رو به رشد قیمتی شود.

در طرف عرضه، بزرگ‌ترین تهدید از سوی ایران در راه است. بعد از برداشته شدن تحریم‌ها، ایران در نظر دارد تا میزان صادرات خود را افزایش دهد. بر اساس آمار آژانس بین‌المللی انرژی اگر این اتفاق بیفتد، 600 هزار بشکه دیگر در روز به عرضه جهانی افزوده خواهد شد و بازار را همچنان در عرضه مازاد نگاه خواهد داشت.