به گزارش اقتصادنیوز، طلا به دلیل ویژگی‌های خاص خود، همواره هنگام بحران‌های مالی، بی‌ثباتی‌های سیاسی و یا تورم‌ شدید به عنوان پوششی برای حفظ دارایی استفاده می‌شود، اما این دارایی هزینه نگهداری داشته و عایدی چندانی نیز به همراه ندارد. حال اگر اوضاع اقتصاد از شرایط تورم، بحران مالی و یا نااطمینانی شدید خارج شده و رونق گیرد، نرخ‌های بهره بالاتر می‌روند و این موجب می‌شود که هزینه فرصت حفظ و نگهداری طلا افزایش یابد. بنابراین در شرایط رونق تقاضا برای طلا کاهش خواهد یافت. در زیر برخی از مهمترین عوامل موثر بر کاهش قیمت طلا ذکر شده است.

مهمترین عوامل اثرگذار بر کاهش ارزش طلا
شاید بتوان اصلی‌ترین عامل کاهش ارزش این فلز قیمتی، بهبود وضعیت اقتصاد آمریکا و تقویت ارزش دلار دانست. انتظار می‌رود در نشست آینده فدرال رزرو نرخ بهره ایالات متحده بالا برود و تداوم این افزایش نرخ بهره موجب کاهش قیمت طلا در چند هفته آینده شود. از سوی دیگر، تقویت ارزش دلار سرمایه‌گذاران را به سمت این ارز انتقال داده و موجب افزایش تقاضای سفته‌بازی برای دلار می‌شود، در حالی که طلا در این وضعیت تحت فشار قرار گرفته و تقاضای آن کاهش می‌یابد. پیش از این، برخی تحلیلگران سطح حمایت طلا را برای امسال 1000 دلار و در صورت شکست این سطح حمایت، تا 700 دلار نیز پیش‌بینی کرده بودند. جیمز استیل رییس تحلیلگران فلزات قیمتی در HSBC، پیش‌بینی طلا برای سال 2016 را در محدود 1275-1025 دلار بر آورد کرده است.

در جلسه 16 دسامبر فدرال رزرو هر چه روی دهد اهمیتی اساسی بر ارزش طلا خواهد گذارد، زیرا حفظ نرخ بهره‌ فعلی، ارزش این فلز را افزایش داده و بالاتر بردن نرخ بهره، ارزش آن را کاهش خواهد داد. از سوی دیگر، برخی سرمایه‌گذاران طلا امید داشتند تا با پیوستن یوان چین به جمع ارزهای دارای حق برداشت ویژه (SDR) در سبد صندوق بین‌المللی پول، چین مجبور شود تقاضای طلای خود را افزایش دهد و از این طریق بهای طلا در بازارهای جهانی افزایش یابد که این امر محقق نشد.

سایر عوامل اثرگذار در یک سال اخیر
البته، دلایل بسیار دیگری را نیز می‌توان برای کاهش ارزش طلا در سال جاری ذکر کرد. کاهش تقاضای طلای چین در شش ماهه نخست سال 2015 و تداوم آن یکی از دلایل این رویداد است. گفته می‌شود که چین به دلیل روبه‌رو شدن با مشکلات اقتصادی، در بازه شش ماهه نخست، تقاضای طلای خود را تا 24 درصد کاهش داده است.

تورم پایین جهانی نیز از عوامل دیگری است که بر تقاضای طلا اثر گذاشته است. در سال 2008 با وقوع بحران مالی جهانی، تقاضای طلا و به تبع آن قیمت این فلز رو به افزایش گذاشت و در سال 2011 به اوج خود یعنی 1870 دلار در هر اونس رسید. از آن زمان به بعد روندی نزولی برای بهای فلز زرد شکل گرفت. برخی بر این عقیده‌اند که طلا دارای چرخه‌های قیمتی است. به این معنی که 15 سال قیمت آن رشد چندانی ندارد و پس از آن 5 سال پر رونق خواهد بود.

در کنار عوامل فوق، کاهش خرید طلا از سوی بانک‌های مرکزی جهان و نیز فروش طلا توسط ETF های طلا (در پی کاهش ارزش این فلز) از عوامل مهم کاهش قیمت این فلز در چند ماهه اخیر بوده است. اجرای سیاست‌های «تسهیل مقداری» در اروپا و بانک‌های مرکزی بزرگ جهان نیز موجب شده است که کاهش قیمت طلا با وجود اوضاع نامناسب اقتصادی اروپا تداوم یابد و تقاضا برای این فلز جهت حفظ دارایی افراد، افزایش چندانی نداشته باشد.

ناکامی عوامل افزایش‌دهنده قیمت طلا
علاوه بر مواردی که در بالا اشاره شد، تنش بین ترکیه و روسیه که در پی سرنگونی یک بمب‌افکن روسی در مرزهای سوریه صورت گرفت و موجب افت بازارهای سرمایه جهانی و افزایش بهای طلا شد، چندان قدرتمند نبود که بتواند تاثیرات گسترده‌ای بر این بازار بگذارد و به اثراتی کوچک بسنده کرد. حتی، موج حملات تروریستی پاریس نیز که بازارهای جهانی را دچار شوک کرده بود، با قول دولت فرانسه مبنی بر حفظ امنیت سرمایه‌گذاری و نحوه برخورد این کشور با مساله فوق فروکش کرد و نتوانست بازارها را دچار تاثیراتی مستمر کند. بازار طلا نیز از این بین مستثنی نبود.

تحلیل وضعیت طلا؛ فرصت‌ها و تهدیدها
در جدول زیر تحلیل بازار طلا ارایه شده است. از جمله نقاط قوت بازار طلا این است که طبق گزارش بلومبرگ تمام سکه‌های طلای یک اونسی آمریکا فروخته شده است و دیگر سکه طلایی که در سال 2015 ضرب شده باشد، وجود ندارد. افزایش تقاضای این فلز در چنین شرایطی می‌تواند منجر به رشد قیمت طلا در بازارهای جهانی شود. از سوی دیگر استفاده از اهرم‌ها و معاملات کاغذی طلا موجب شده است که بیش از مقدار فیزیکی طلا مبادله شود و همین موضوع از سوی طرفداران افزایش بهای طلا به عنوان نکته‌ای قلمداد می‌شود که موجب شده بازار طلا به رغم دلایل بنیادی بزرگ، دچار افت قیمت شود. جایگزین شدن بازار پول به جای طلا و رفتن سرمایه‌ها به سوی آن نیز از جمله نکات منفی در بازار طلا است که می‌تواند موجب کاهش قیمت طلا شود. در سال‌های اخیر، سرمایه‌گذاری زیادی در اقتصادهای نوظهور شده بود. اکنون این فضا در حال تغییر است. همین امر می‌تواند منجر به افزایش پس‌انداز در برابر سرمایه‌گذاری‌ها شود و نرخ بهره واقعی کاهش یابد. این رویداد یکی از فرصت‌های مناسب بازار طلا است. جدول زیر به چهار قسمت تقسیم شده که به بررسی نقاط قوت، ضعف، فرصت‌ها و تهدیدهای این بازار در هفته‌های آتی پرداخته است.

جدول – تحلیل SWOT بازار جهانی طلا

نقاط قوت بازار طلا

 

 

 

 

 

 

نقاط ضعف بازار طلا

 

 

 

 

 

 

فرصت‌های بازار طلا

 

 

 

 

 

 

تهدیدهای بازار طلا

 

 

 

 

 

 

· کاهش تولید معدنی طلا

 

 

 

 

 

 

 

· فروخته شدن تمام سکه‌های یک اونسی 2015 آمریکا

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

· کاهش واردات طلای چین از طریق هنگ‌کنگ در 4 ماه اخیر

 

 

 

 

 

 

 

· خروج 1 میلیارد دلار از بازار طلا و فلزات قیمتی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

· وجود طلا در پورتفولیوی اغلب سرمایه‌گذاران

 

 

 

 

 

 

 

· پایین آمدن نرخ بهره جهانی به دلیل پس‌انداز

 

 

 

 

 

 

 

· تغییر روند سرمایه‌گذاری در اقتصادهای نوظهور

 

 

 

 

 

 

· افزایش نرخ بهره برای سال آتی

 

 

 

 

 

 

 

· رشد مناسب اقتصاد آمریکا

 

 

 

 

 

 

 

با توجه به آنچه گفته شد، احتمال می‌رود روند قیمت طلا تا زمان برگزاری جلسه بعدی بانک مرکزی آمریکا در 16 دسامبر روندی کاهشی داشته باشد و یا افزایش چندانی را تجربه نکند. این جلسه با تعیین نرخ بهره آمریکا بهای طلا را تحت تاثیر قرار خواهد داد، هر چند از اثرات دیگری که ممکن است هر لحظه در جهان پدیدار شوند نیز غافل نباید بود.

منبع: واحد مطالعات بازار دنیای اقتصاد