به گزارش بانکداران ۲۴ (Banker)،. به دنبال این خبر، کارشناسان و تحلیلگران درباره اثرات این اقدام تحلیل‌های مختلفی داشتند. برخی این اقدام بانک مرکزی را موجب افزایش نرخ ارز عنوان کردند اما برخی کارشناسان این پیش‌بینی را رد می‌کنند و معتقدند که این طرح موجب آسان شدن طرح یکسان‌سازی نرخ ارز، کاراتر شدن قیمت‌های تعادلی نرخ ارز، نفع تاجران و بازرگانان و در کل اقتصاد کشور می‌شود.

کاراتر شدن قیمت تعادلی نرخ ارز
کامران ندری، معاون پژوهشی پژوهشکده پولی و بانکی در این‌باره تصریح کرد: خرید و فروش آزاد ارز از سوی بانک‌ها منجر به ایجاد انحصار نمی‌شود و منتقدان باید استدلال خود را در این باره مطرح کنند اما به طور کلی امکان خرید و فروش ارز از سوی بانک‌ها منجر به رقابتی‌تر و کاراتر شدن قیمت‌های تعادلی نرخ ارز می‌شود.
وی افزود: به نظر می‌رسد تصمیم بانک مرکزی برای اعطای مجوز خرید و فروش آزاد ارز به بانک‌ها اقدام درستی بوده و این اقدام می‌تواند حرکتی به سمت تک نرخی شدن نرخ ارز باشد. استاد دانشگاه امام صادق با رد احتمال افزایش نرخ ارز با حضور بانک‌ها در این بازار گفت: بازار ارز با نرخ مبادله‌ای همچنان در جای خود قرار دارد و ثبت سفارش از سوی بانک مرکزی انجام می‌شود.
وی افزود: حضور بازیگران بیشتر منجر به افزایش قیمت ارز نمی‌شود، مگر اینکه این بازیگران جدید یعنی بانک‌ها به اطلاعاتی دست یابند که نشان از تغییرات عمده منفی در بازار باشد. در این صورت ممکن است یک رقابت برای خرید ارز، انجام و باعث افزایش قیمت ارز شود.
ندری تاکید کرد: فقط با اتفاقاتی مانند تحریم‌های جدید یا کاهش قیمت نفت، صف خرید ارز تشکیل می‌شود و در نتیجه قیمت آن افزایش پیدا می‌کند. به نظر می‌آید در شرایطی که در آن قرار گرفته‌ایم ورود بازیگران جدید نمی‌تواند منجر به افزایش قیمت‌ها شود.
وی افزود: در شرایط فعلی تعداد خریداران و فروشندگان افزایش می‌یابد؛ بدین ترتیب بازار کاراتر می‌شود، ضمن آنکه برای مصرف‌کننده ارز نیز تسهیلاتی ایجاد می‌شود چراکه دیگر انحصار خرید و فروش ارز در اختیار صرافی‌ها نیست. به این دلیل برای تاجران، بازرگانان و مصرف‌کنندگان ارز تسهیل ایجاد شده و به این دلیل نیز این اقدام مثبت ارزیابی می‌شود.
ندری معتقد است: امروز که محدودیت ارزی کاهش یافته، منطقی است که به بانک‌ها اجازه داده شود با قیمت‌های بازار خرید و فروش انجام دهند. بانک‌ها در گذشته نیز این کار را انجام می‌دادند، اما بعد از محدودیت ارزی کشوری برای مدیریت بازار به بانک‌ها دستور داده شد که فقط با قیمت مبادله‌ای اقدام به خرید و فروش کنند. ندری این را هم گفت: همین نکته که بانک مرکزی به بانک‌ها اجازه خرید و فروش آزاد ارز را می‌دهد نوعی سیگنال است و نشان می‌دهد محدودیت‌های ارزی کشور تا حدود زیادی برطرف شده است.

 کمک موثر به تاجران
حمیدرضا مهرآور، مدیرعامل کارگزاری بانک سامان هم درباره ابلاغیه دستورالعمل اخیر رییس کل بانک مرکزی در زمینه ضوابط اجرایی خرید و فروش ارز از سوی بانک‌ها بر اساس ارز آزاد و حرکت به سمت یکسان‌سازی نرخ ارز اظهار کرد: بدون تردید این حرکت کمک موثری برای صادرکنندگان و واردکنندگان خواهد بود ضمن آنکه شفافیت را در بازار بیشتر خواهد کرد.
وی افزود: در مسائل اقتصادی که بین شرکت‌ها و دولت ایجاد می‌شود، وضعیت روشن‌تر شده و اطمینان خاطر بیشتری برای سرمایه‌گذاران ایجاد خواهد شد تا با خیالی آسوده و بر اساس نرخ مصوب، مبالغی را که نیاز دارند از بانک‌ها دریافت کنند.
مدیرعامل کارگزاری بانک سامان با بیان اینکه با اجرای این ابلاغیه شاهد رشد بیشتر سرمایه‌گذاری‌ها خواهیم بود گفت: بر این اساس عرضه و تقاضا تعیین‌کننده نرخ ارز خواهد بود و زمانی که بازار ارز در بورس راه بیفتد وضعیت ارز در بازار آزاد و بانکی بهبود خواهد یافت.

بازار ارز رقابتی می‌شود
مهدی تقوی، کارشناس اقتصادی هم در این زمینه با بیان اینکه مکانیسم جدید بانک مرکزی باعث می‌شود واردکننده از بانک‌ها ارز بخرد و صادرکننده به بانک ارز خود را بفروشد و بازار به سمت رقابتی شدن پیش می‌رود گفت: اگر ارز از سوی دلالان وارد بازار شود و در بازار خرید و فروش شود ـ به طوری که روند خرید و فروش خریداران از بانک نبوده ولی بازار بر مبنای عرضه و تقاضا باشد ـ مکانیسم عرضه و تقاضا تعیین‌کننده بازار ارز راخواهد بود. در واقع قیمت ارز را بازار مشخص می‌کند. وی در گفت‌وگو با خبر آنلاین در بخش دیگری از صحبت‌هایش افزود: بانک مرکزی، در اختیار دولت است؛ ارزی که از خارج وارد کشور می‌شود، در اختیار بانک مرکزی قرار می‌گیرد و بانک مرکزی نیازهای ارزی کشور را تامین می‌کند. به طور نمونه، کالایی که صادر می‌شود ارز وارد کشور می‌کند که این ارز می‌تواند در اختیار بانک مرکزی قرار بگیرد و در قبال آن، بانک مرکزی به صادرکننده ریال می‌دهد. وی خاطرنشان کرد: زمانی که برجام مورد توافق قرار گرفت، در واقع خوش‌بینی در مردم ایجاد شد. سفته‌بازان آن زمان دلارهای‌شان را فروختند، چون فکر می‌کردند دلار زیاد وارد کشور می‌شود و قیمت آن کاهش می‌یابد، اما چنین نشد. به گفته وی تصمیم اخیر بانک مرکزی برای دخیل کردن بانک‌ها در بازار ارز موجب یکسان شدن نرخ ارز می‌شود و تصمیمی کم تورم‌تر برای یکسان‌سازی نرخ ارز است.